ظرفیت نظریه‌ استعاره‌های مفهومی برای استخراج الگوهای قرآنی در تبیین «زیست معنوی»

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسنده

استادیار پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی

چکیده

بیشتر عالمان مسلمان دربارۀ زیست معنوی انسان با استعاره‌های لفظی حرکت در صراط، سبیل و طریق سخن گفته‌اند؛ گویا براساس تجارب شخصی و برخی شواهد قرآنی، زیست معنوی در فرآیند مسافتی اتفاق می‌افتد؛ ازاین‌رو برخی اندیشمندان مسلمان باتوجه‌به زبان قرآن به شکل استعاری این نوع زیستن را «سفر معنوی» یا «سیروسلوک» خوانده‌اند؛ اما زبان وحی برای تبیین زیست معنوی، استعاره‌های متعددی دارد که یکی از آن‌ها «سفر معنوی» است. برخی دیگر از استعاره‌های قرآن عبارت‌اند از: حرکت از ظلمات الی النور؛ زراعت؛ تعبد و بندگی؛ حرکت از چپ به راست یا از پایین به بالا. 
این مقاله ابتدا پیشینۀ الگو‌سازی را براساس استعارۀ مشهور سفر معنوی یا «زیست معنوی سفر است» می‌اورد تا اهمیت این استعاره و میزان تأثیر آن را بر درک مسلمانان از زیست معنوی نشان دهد. سپس نظریۀ «استعاره‌های مفهومی» را معرفی می‌کند و می‌کوشد ظرفیت‌های این نظریه را برای درکی جدید از تعدد تبیین‌ها از زیست معنوی در قرآن نشان دهد. یافتۀ اصلی مقاله این است که در قرآن الگوهای متعددی برای تبیین زیست معنوی وجود دارد که نظریۀ استعاره‌های مفهومی می‌تواند برای آشنایی با تعدد این تبیین‌ها افق‌هایی را بگشاید.
 
 

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

The Capacities of the Theory of Conceptual Metaphors for Derivation of Quranic Patterns for Explaining Spiritual Life

نویسنده [English]

  • Ahmad Shakernezhad
چکیده [English]

 
The majority of Muslim scholars have spoken of spiritual life of human by metaphors of moving in Serat, Sabil, and Tariq, which all mean something like way, road or path. It seems that according to their personal experiences and some Quranic evidences the spiritual life occurs for them in the process of a distance. It is for this reason that some of Muslim scholars have metaphorically called this kind of living as ‘spiritual journey’ or ‘seyr va soluk.’ But the language of revelation has many metaphors for spiritual life, and ‘spiritual journey’ is only one of them. We have other Quranic metaphors like moving from darkness to light, farming, thralldom, moving from left to right or from below to above. At first, this paper will introduce the history of modeling on the basis of the spiritual journey or ‘spiritual life is a journey’ famous metaphor to show the importance of this metaphor and its influence on Muslims’ understanding of spiritual life. Secondly, it will introduce the theory of ‘conceptual metaphors’ and attempt to show the capacities of this theory for obtaining a new understanding of the multiplicity of the presentations of spiritual life in Quran. The major finding of this paper is that in Quran there a multiplicity of patterns for presenting the spiritual life which the theory of conceptual metaphors can open some horizons for being familiar with their multiplicity.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Spiritual Health
  • models of presenting soluk
  • conceptual metaphors
  • Cognitive Linguistics